× Trang chủ Tháp Babel Phật giáo Cao Đài Chuyện tâm linh Nghệ thuật sống Danh bạ web Liên hệ

☰ Menu
Main » Cao Đài » Lời thuyết đạo

Diễn Văn và Thuyết Ðạo của Ðức Hộ-Pháp


18.- Chơn tướng Nho tông : Nhơn Nghĩa. Ngày 3-3-Kỷ Mão (dl 20-4-1939)

Kể từ Ngũ Đế đến Võ Vương thì thường dùng bốn chữ : Lễ, Nghĩa, Liêm, Sỉ, thực hành về phương diện trị an của đời.

Qua đến Đức Khổng Phu Tử thì Ngài chú trọng hơn bốn chữ : Trung, Hiếu, Tiết, Nghĩa.

Ngài tác Xuân Thu, bỉnh chánh vương hóa, ngụ bao biếm biệt thiện ác, chỉ rõ hai điều lành dữ, khen chê, để làm phương giáo dục con người cho biết gìn giữ chơn thật, thi hành hai chữ Trung Hiếu cho được hoàn toàn, thì mong vào hành Thần Thánh.

Qua đến thầy Mạnh Tử, thì Ngài tuyển chọn trong điều mục Ngũ Thường, lấy ra hai chữ NHƠN NGHĨA làm căn bản cho mọi sự hành vi.

- Nói về chữ NGHĨA, thì hạng nào cũng phải cần yếu trọng dụng. Làm tôi mà biết giữ nghĩa với vua thì mới đáng mặt tôi trung thành, làm con phải biết giữ trọn nghĩa với cha mẹ thì mới trọn nghĩa làm con chí hiếu, anh em biết giữ nghĩa cùng nhau thì mới có tình thương yêu thảo thuận, vợ chồng biết giữ trọn nghĩa thì mới đặng hòa hảo miên trường tạo thành cơ sanh hóa, bậu bạn có giữ trọn nghĩa cùng nhau thì mới có lòng cảm hoài tín nhiệm.

Cho nên hạng nào cũng phải thi hành chữ NGHĨA thì mới đủ tư cách làm người.

- Luận về chữ NHƠN, làm người phải giữ lòng nhơn đức. Đức Khổng Phu Tử dạy đạo Nhơn cho được hoàn toàn thì mới có thể vi Hiền vi Thánh.

Chữ NHƠN ( ) gồm chữ Nhơn bằng ( ) và chữ Nhị ( ), nghĩa là làm người cho đặng trọn hai lần thì mới đủ tư cách làm người ở thế : làm người đối với Trời Đất, và làm người đối với người và vật.

Có câu :   

             Tu Nhơn thành Thần,

           Niệm Nhơn thành Thánh,

           Hành Nhơn thành Tiên,

           Đắc Nhơn thành Phật.

Tóm lại, chữ Nhơn là trước hết các việc hành tàng của con người đương nhiên ở thế, cho nên thầy Mạnh Tử dùng hai chữ NHƠN NGHĨA làm căn bản của Nho tông.

Thánh giáo của Đức Chí Tôn :

            Nhơn là đầu hết các hành tàng,

            Cũng bởi vì Nhơn dân hóa quan.

            Dân  trí  có  Nhơn  nhà nước trị,

            Nước nhà Nhơn thiệt một cơ quan.

Trong Kinh Sám Hối có câu :

            Làm người Nhơn Nghĩa giữ tròn,

            Muôn năm bóng khuất tiếng còn bay xa.



Xem dưới dạng văn bản thuần túy.
Lượt xem: 701